Portret van Lisa Kramer op een boomstam bij kinderboerderij de Bongelaar

Lisa: beheerder kinderboederijen en hertenkamp

De droombaan van Lisa Kramer

Tekst en fotografie: Eric Minten 

17-10-2018

Het is misschien het best vergelijkbaar met een enthousiast bespeelde trompet na een les of twee. Met een oorverdovend kabaal brengen de ganzen van Kinderboerderij De Bongelaar hun aanstaande voedertijd onder de aandacht. Lisa Kramer (29), de beheerder van de boerderij, vertelt over haar droombaan. “Ik wil hier nooit meer weg,” zegt ze, “Het werk is bijzonder en veelzijdig waardoor geen dag hetzelfde is.” 

“Ik doe zoveel verschillende dingen,” vertelt Lisa, “ik werk met mensen én met dieren, binnen én buiten, achter de computer én ben lekker fysiek in de weer, het is gewoon perfect.” Lisa volgde de opleiding Diermanagement in Leeuwarden. Een opleiding waarmee je alle kanten uit kunt. Van communicatie en voorlichting tot gedrags- en populatieonderzoek in Afrikaanse wildreservaten of, zoals bij Lisa, het beheren van een kinderboerderij. Via verschillende andere kinderboerderijen kwam ze uiteindelijk terecht bij Esdégé-Reigersdaal. “Ik las de personeelsadvertentie en dacht: Dit ben ik!”, zegt ze stralend. De rest is geschiedenis. Sinds drie jaar heeft Lisa het beheer over De Bongelaar, De Hanebalk en Het Hertenkamp.

Meerwaarde

Tijdens haar opleiding koos Lisa voor de afstudeerrichting ‘Dieren in de zorg’. “Voor mij is alleen met dieren werken niet genoeg,” vertelt ze, “dan word ik niet gelukkig, ik wil ietsje meer, dus ook iets met mensen.” Volgens Lisa is dat dan ook de kern van haar opleiding. “Je werkt met mensen en voor dieren”, legt ze uit. Volgens haar hebben dieren binnen de zorg vooral meerwaarde wanneer ze in contact worden gebracht met mensen die iets met dieren hebben. Mensen kunnen middels dieren dingen leren en zich ontwikkelen. Anderen worden vooral rustig van de aanwezigheid van dieren. Ook wanneer er nieuwe dieren komen zijn er weer volop nieuwe dingen om te ontdekken.

Een schaap knabbelt aan het vest van Lisa
Lisa Kramer op kinderboerderij De Bongelaar

Lisa: “Wanneer dieren ouder worden en komen te overlijden, moeten er nieuwe dieren komen. Dit kan voor cliënten best spannend zijn. Onlangs kwamen er nieuwe wolvarkens, Pjotr en Kristoff. Doordat ze nieuw waren, kenden ze hun plek nog niet. Ze moesten nog leren dat cliënten de baas zijn binnen het varkensverblijf. Daar zijn we toen mee aan de slag gegaan. We hebben de varkens geleerd wat hun plek is door bijvoorbeeld vijf keer per dag het hok in te lopen en niet voor ze opzij te gaan. Zo leerden de dieren wie er de baas is en konden cliënten hen gaan verzorgen.”

"Het leren werken met nieuwe dieren geeft cliënten een gevoel van trots"

​Het kunnen werken met Pjotr en Kristoff gaat niet vanzelf. Cliënten moeten wennen aan de harige, 300 kilo zware kolossen die flink kunnen grommen en blaffen (Red. wanneer wolvarkens het ergens niet mee eens zijn maken ze een blaffend geluid). “De nieuwe wolvarkens waren voor sommige cliënten een nieuwe uitdaging”, vertelt Lisa. “Stap voor stap leerden cliënten de dieren kennen en konden ze aan met ze aan de slag. Het leren werken met nieuwe dieren geeft cliënten een gevoel van trots.”

Liggend wolvarken op Kinderboerderij De Bongelaar
Kristoff het wolvarken

Doordat het verzorgen van dieren heel veelzijdig is, biedt dit uitgelezen mogelijkheden voor cliënten. De grote en kleine uitdagingen die de dieren met zich meebrengen creëren ruimte voor ontwikkeling. Cliënten leren verantwoordelijkheid te nemen en dieren te verzorgen. Daarnaast is er de ervaring een bijdrage te leveren en aan het werk te zijn. Op deze manier kunnen cliënten groeien en draagt het werk bij aan hun zelfvertrouwen. 

Ondertussen heeft Lisa de hogedrukspuit ter hand genomen om de nieuwe stal eens even flink door een sopje te halen. Zodra ze het ding aanzet stuiven de geiten en schapen alle kanten uit. Het nieuwe gebouw staat er nog niet zo lang. “Moet je eens kijken,” wijst ze naar de zwarte stipjes op de stalen hekken van de hokken, “vliegenpoep.” Met de spuit slechts enkele centimeters verwijderd van het staal probeert ze de boel schoon te krijgen. Tevergeefs.

​In een hok staat Herman, een van de Shetland pony’s die even niet op het gras mag. “Deze had een gevoelige hoef en mag daarom niet te veel eiwitten eten”, aldus Lisa. In het eerste jaar van haar opleiding werd veel aandacht besteed aan dierverzorging. Ook op dat gebied beschikt Lisa dus over de nodige bagage. Daarnaast is het vooral haar praktische kennis en ervaring waardoor Lisa steeds meer weet van dieren en hun gezondheid. “Soms is het genoeg om alleen even met de dierenarts te bellen”, vertelt Lisa. “Dan vertel ik hem hoe de situatie is en komen we telefonisch al tot een oplossing.”

Lisa in haar kantoor op De Hanebalk in gesprek met de dierenarts
In gesprek met de dierenarts

“Wanneer ik zie dat cliënten iets nieuws leren,
​geeft mij dat een goed gevoel”

Uitdagingen

Het werken met mensen met een beperking is voor Lisa bijzonder. Het geeft haar veel voldoening om hen te kunnen ondersteunen bij hun werk. “Wanneer ik zie dat cliënten iets nieuws leren, geeft mij dat een goed gevoel”, vertelt Lisa. De taken waarbij zij ondersteunt zijn zeer verschillend. Van het knippen van konijnennageltjes tot het bijhouden van dierenlogboeken op de computer. “Ook zijn er soms problemen waar je met elkaar een oplossing voor moet vinden”, vertelt Lisa. “Zo onderzoeken jonge dieren veel met hun mond. Hierdoor lijkt het soms alsof ze naar je happen, terwijl dat niet zo is. Cliënten moeten het gedrag van een dier dan leren plaatsen. Wanneer je hiervoor met elkaar een oplossing vindt, kom je samen weer verder en dat geeft een goed gevoel.” 

​Ook aan de grotere projecten heeft Lisa met veel plezier haar handen vol. Zo werd er in juni op De Bongelaar een nieuwe stal geopend en is een groot deel van de kinderboerderij op de schop gegaan. Dat had behoorlijk wat voeten in de aarde. Contacten met de gemeente, met cliënten, vrijwilligers, de dierenbescherming en ga zo maar door. “Ik probeer zo’n stal zo goed mogelijk te bedenken,” zegt Lisa, “daarom betrek ik er veel verschillende mensen bij. Zelf weet ik namelijk ook niet alles.”

Een hoofdbandje met sliertjes houdt vliegen weg en geeft extra comfort

Aan grotere projecten heeft Lisa de komende tijd geen gebrek. Zo zijn er nieuwe verblijven voor de kleine knaagdieren nodig en wordt De Hanebalk volgend jaar verhuisd naar ’t Erf en ook dat is een zeer omvangrijke onderneming.

​Ziek en zeer
Wanneer een dier ziek is of bijna dood gaat, neemt Lisa het soms mee naar huis. Dat is prettiger voor het dier dan op de kinderboerderij. “Wanneer ik een dier heb meegenomen en mijn kinderen komen thuis van het dagverblijf, stuiven ze direct op het hokje af,” vertelt Lisa, “mij slaan ze dan volledig over. Ze zien me niet staan.” Lisa’s kinderen zijn door haar werk gewend aan dieren die tijdelijk komen logeren. Ook het sterven van dieren is iets dat haar kinderen al regelmatig meegemaakt hebben. “Op een dag deed ik de deur van het kippenhok open,” vertelt Lisa, “een van de kippen was er slecht aan toe en ging bijna dood. ‘Oei dat gaat niet helemaal goed, zei ik.’ ‘Wat is er dan mama, vroeg mijn dochtertje, is hij al bijna aan het doodgaan?’ ‘Ja, zei ik, die gaat bijna dood.’ Toen hebben we samen gezien hoe de kip stierf.” 

Toekomst

Over de toekomst kan Lisa kort zijn. Op dit moment heeft ze het gevoel dat ze de rest van haar leven hier wil blijven werken. “Ik snap wel dat ik niet kan weten hoe ik er over tien jaar over denk,” zegt ze, “maar op dit moment kan ik geen andere plek bedenken waar ik wil werken.” Op de vraag of er dan echt helemaal geen minder leuke kanten aan het werk zitten antwoord ze nuchter: Nee, eigenlijk niet, nou ja, misschien dat het soms regent…

Over de toekomst kan Lisa kort zijn. Op dit moment heeft ze het gevoel dat ze de rest van haar leven hier wil blijven werken. “Ik snap wel dat ik niet kan weten hoe ik er over tien jaar over denk,” zegt ze, “maar op dit moment kan ik geen andere plek bedenken waar ik wil werken.” Op de vraag of er dan echt helemaal geen minder leuke kanten aan het werk zitten antwoord ze nuchter: Nee, eigenlijk niet, nou ja, misschien dat het soms regent…

Lisa veegt hooi en geitenkeutels bij elkaar terwijl de geiten toekijken
Lekker fysiek bezig zijn

Delen? Graag!

Share on facebook
Share on linkedin
Share on twitter
Share on email

Lees ook deze verhalen...

Karel bij Pand Raak

Dagbesteding die past

“Door een tumor in mijn hoofd werd ik anders. Vroeger zat ik op het VWO, nu werk ik op een AC van Esdégé-Reigersdaal. Ik heb heel erg de drang ‘gewoon’
Lees meer...
Magdaleen hooge omringd door robotkatten

Robotdieren op Buitenhof

Geef ouderen met dementie een robotdier en je zult zien, zo blijkt uit onderzoek, dat ze zich meer kunnen ontspannen en daardoor makkelijker tot gedragsveranderingen komen. Zou dit ook kunnen
Lees meer...

Acteurs Eenhoorn op BHV-cursus

Brand, bloed, sirenes, paniek!!! We zitten er met zijn allen niet op te wachten, maar er kan in je directe omgeving natuurlijk altijd iets vervelends gebeuren. Net als bij andere
Lees meer...
Karel bij Pand Raak

Dagbesteding die past

“Door een tumor in mijn hoofd werd ik anders. Vroeger zat ik op het VWO, nu werk ik op een AC van Esdégé-Reigersdaal. Ik heb heel erg de drang ‘gewoon’
lees meer...
Magdaleen hooge omringd door robotkatten

Robotdieren op Buitenhof

Geef ouderen met dementie een robotdier en je zult zien, zo blijkt uit onderzoek, dat ze zich meer kunnen ontspannen en daardoor makkelijker tot gedragsveranderingen komen. Zou dit ook kunnen
lees meer...

Acteurs Eenhoorn op BHV-cursus

Brand, bloed, sirenes, paniek!!! We zitten er met zijn allen niet op te wachten, maar er kan in je directe omgeving natuurlijk altijd iets vervelends gebeuren. Net als bij andere
lees meer...

Postadres: Esdégé-Reigersdaal • Postbus 1065 • 1700 BB Heerhugowaard
Bezoekadres: J. Duikerweg 1 • 1703 DH Heerhugowaard
Telefoon: 0226 33 20 00 • info@esdege-reigersdaal.nl
Openingstijden: ma t/m vr: 8:00 – 17:30

:hover

 

Postadres:
Esdégé-Reigersdaal • Postbus 1065
1700 BB Heerhugowaard

Bezoekadres:

J. Duikerweg 1 • 1703 DH Heerhugowaard

0226 33 20 00 • info@esdege-reigersdaal.nl 

Openingstijden: ma t/m vr: 8:00 – 17:30

Copyright © 2020 – Esdégé-Reigersdaal
Beleven in muziek (BIM)

BiM, Beleven in Muziek, stimuleert het ervaren van het lichaam door de muziek te laten voelen. Doelgericht in te zetten voor o.a. contact, communicatie, alertheid, ontspanning, plezier. BiM draagt ook bij aan de muzikale ontwikkeling.

Op speciaal ontwikkelde muziek wordt de deelnemer door de BiM gever aangeraakt met speciale objecten zoals ballen, zacht handschoenen of veren. Ieder muziekstuk heeft zijn eigen bewegingen en objecten. Ook wordt soms gewerkt met etherische oliën.

Methode Heijkoop

De methode Heijkoop helpt een cliënt beter te begrijpen waardoor er passende ondersteuning geboden kan worden. Middels vijf verschillende instrumenten wordt onderzocht hoe een cliënt functioneert. In dit onderzoek zijn verwanten en teamleden intensief betrokken. Op basis van observaties en analyse wordt gezocht naar andere mogelijkheden om met een cliënt om te gaan.

De methode maakt gebruik van vijf instrumenten:
1. Ontdekkend kijken
2. Functioneringsprofiel
3. Constructieve hantering probleemgedrag
4. Relatiedynamiek
5. Videotraining

Ontdekkend kijken
Ontdekkend kijken is een vorm van videoanalyse. Het is het basisinstrument van de Methode Heijkoop. Het instrument helpt begeleiders betekenisvol en onbevooroordeeld naar de cliënt te kijken en maakt hen bewust van de unieke lichaamstaal van de cliënt. Er ontstaat inzicht in de persoonlijke beleving en emoties, de manier van oriënteren, contact maken, communiceren, initiatieven nemen en de manier waarop de client oplossingen bedenkt.

Constructieve hantering probleemgedrag
Dit instrument helpt de begeleider om op moeilijke momenten, al dan niet met probleemgedrag, actief samen te werken met de cliënt. Het helpt de begeleider onderscheid te maken tussen de betekenis van het probleemgedrag voor de cliënt en de emotionele reacties van de begeleider op het probleemgedrag. Als de begeleider inziet wat het probleemgedrag betekent voor de cliënt, kan hij hem/haar helpen daar een andere oplossing voor te vinden.

Functioneringsprofiel
Dankzij het functioneringsprofiel wordt de begeleider zich bewust van de verwachtingen die de cliënt onbewust bij hem oproept. Het geeft de begeleider inzicht op grond waarvan hij de cliënt over- of onderschat. Doordat hij meer inzicht krijgt, kan hij zijn reacties beter afstemmen op wat de cliënt op een bepaald moment aankan. Daarmee voorkomt de begeleider veel stress bij de cliënt en zichzelf.

Relatiedynamiek
Het instrument relatiedynamiek brengt de dynamiek terug in een vastgelopen relatie tussen begeleider en cliënt. Het maakt de begeleider bewust van hoe hij zich opstelt ten opzichte van de cliënt, en van het beroep dat hij daarmee doet op de cliënt. Het omgekeerde geldt ook: hij krijgt meer oog voor het beroep dat de cliënt op hém doet.

Videotraining
Het instrument videotraining helpt de begeleider bij het ontwikkelen en zich eigen maken van relationele kwaliteiten. De begeleider leert zichzelf feedback geven op de relationele kwaliteit die hij zelf heeft uitgekozen. Die gaat hij/zij oefenen in de praktijk, mèt de cliënt. Van die begeleidingssituatie worden video-opnames gemaakt, die na afloop besproken worden.

Bron: Heijkoop-academy

Van de boer

Wij boeren op een ouderwetse, kleinschalige manier op het voormalig eiland Wieringen. De boerderij ligt aan de rand van een vogelgebied en staat op een erf van ongeveer 40 are. De boerderij ligt 200 meter van de weg af en de dichtstbijzijnde buur woont 500 meter verderop.

​Een groot deel van het land ligt direct bij de boerderij. De rest ligt verdeeld in 7 kleine stukjes over het mooie Wieringen. Deze stukken worden voornamelijk gebruikt voor hooi. Het hooi (gedroogd gras) maaien we in het voorjaar en de zomer en daarna staan onze schapen en jongvee op deze landjes. We gaan hier dan iedere dag heen om te kijken of het met het vee goed gaat en om water te brengen.

De nadruk van het bedrijf ligt op de fok van koeien. We hebben ieder jaar ongeveer 35 koeien, volwassen en jongvee. Onze koeien zijn Lakenvelders. De Lakenvelder is een zeldzaam, ouderwets vleesras. In heel Nederland lopen ongeveer nog 2000 van deze koeien. We zijn lid van het stamboek en we doen mee aan het fokprogramma. We houden onze koeien op een natuurlijke manier, de koeien worden zomers door de stier gedekt. De kalfjes worden meestal in het weiland geboren. Ze blijven bij de moeder totdat het weer slechter wordt en ze op stal gaan. Dan pas worden de kalfjes bij de moeders weggehaald. Overtallige dieren, meestal stierkalveren, brengen we op een natuurlijke manier groot. Deze dieren gaan naar een ambachtelijke slager in een dorp verderop.

Het vlees dat wij leveren wordt ‘vlees met een goed verhaal’ genoemd. Dit is eigenlijk een win-win situatie; de mensen kunnen genieten van het mooie landschap met de koeien en kalveren en ze kunnen een lekker stukje van datzelfde vlees halen bij de slager in de buurt. Ze weten dan dat het goed en verantwoord is gegroeid en behandeld.
Wij zijn dan ook nauw betrokken bij de natuur. We hebben veel land met een uitgestelde maaidatum waar de vogels rustig kunnen broeden. De boer is zelf ook vrijwilliger om dit allemaal in kaart te brengen en de vogels in de gaten te houden.

We zijn sinds kort ook bezig om met varkens te gaan fokken. Ook dit is een apart ras, het Pietrain varken. Het Pietrain varken is een goed varken om kleinschalig te houden en zo op een natuurlijke manier een goed stukje vlees te produceren.

Vanaf 2016 hebben een mooie grote groentetuin en in de zomer van 2017 hebben we zelf een kippenhok gebouwd waar nu 40 kippen (voornamelijk Leghorn) in rondscharrelen.

Active Support

Active Support is een ondersteuningsmethodiek speciaal ontwikkeld om cliënten actief te betrekken bij de dagelijkse gang van zaken zodat ze meer regie over hun leven krijgen. De methode gaat uit van een aantal algemene principes die van belang zijn voor een zo gewoon mogelijk leven:

  • deelnemen aan de samenleving
  • een netwerk van relaties hebben, waaronder familie en vrienden
  • deze relaties moeten van langere door zijn (continuïteit)
  • de kans krijgen om ervaringen op te doen en te leren
  • keuzemogelijkheden hebben en controle over het eigen bestaan
  • een zekere status krijgen en gerespecteerd worden
  • behandeld worden als een individu
Werken met een vertrouwensrelatie

Een cliënt heeft vertrouwen in jou nodig voordat hij een band met je aangaat. Pas als er een wederzijdse band is, kun je hem of haar stimuleren zich open te stellen om op onderzoek uit te gaan, nieuwe ervaringen op te doen, relaties aan te gaan en zich op alle gebieden te ontwikkelen: lichamelijk, cognitief en sociaal-affectief. Een vertrouwensband is dus een belangrijk aspect van de relatie.

Visie Esdégé-Reigersdaal

Er wordt binnen Esdégé-Reigersdaal gewerkt met ondersteuningsplannen. In overleg met de cliënt en zijn/haar vertegenwoordiger wordt in het ondersteuningsplan een beeld van de cliënt geschetst en van wat hij/zij nodig heeft om prettig te kunnen functioneren. Jaarlijks wordt er geëvalueerd en waar nodig wordt het plan bijgesteld.

Visie Esdégé-Reigersdaal

Bij haptonomisch verplaatsen staat zelfredzaamheid altijd centraal. Vooral omdat het meer respectvol is voor de cliënt en de zorgverlener. Want te veel doen voor een cliënt in de zorg ontneemt hem zijn mogelijkheden en zijn eigenwaarde. Te veel doen voor cliënten is daarbij onnodig zwaar voor de begeleiders en plaatst hen in een rol waarin geen samenwerking kan ontstaan met de cliënt. Met haptonomisch verplaatsen is de zelfredzaamheid voelbaar, zichtbaar en overdraagbaar. Het biedt praktische vaardigheden om te leren hoe de zelfredzaamheid van de cliënt zo veel mogelijk behouden kan blijven.

Video-interactie training

Door middel van korte video-opnames waarbij de interactie tussen cliënt en (cliënt) begeleider centraal staat proberen we te leren van de situatie, het eigen gedrag en gedrag van cliënt beter te begrijpen om vervolgens de volgende keer daar weer beter mee om te gaan. De video-interactie training richt zich op ‘klein kijken’, waarbij signalen van de cliënt nauwkeurig kunnen worden geobserveerd en geïnterpreteerd. De video-interactie training is gebaseerd op de methode van Heijkoop.

Privacyverklaringen

Voorwaarden abonnement Bladeren

Begrippen

  • Bladeren
    Het tijdschrift met die titel, dat 4 maal per jaar wordt gemaakt en uitgegeven door Stichting Esdégé-Reigersdaal.
  • Abonnement
    Het abonnement is een éénmalige betaling die recht geeft op toezending van 4 opeenvolgende kwartaaluitgaven van Bladeren en heeft daardoor een looptijd van ongeveer één jaar.  

Bepalingen

  • Abonnees kunnen via e-mailadres bladeren@esdege-reigersdaal.nl contact opnemen met de redactie en administratie van Bladeren. 
  • Abonnees kunnen een adreswijziging doorgeven en klachten melden bij het niet ontvangen van Bladeren. 
  • Abonnees zijn verantwoordelijk voor het tijdig doorgeven van een adreswijziging.
  • Indien gewenst kan de verdere toezending van Bladeren worden stopgezet.
  • Er vindt geen terugbetaling plaats voor niet ontvangen nummers bij onjuiste adressering of bij het stopzetten van de toezending.
Privacy
De verkregen adresgegevens worden uitsluitend gebruikt voor het toezenden van Bladeren en ze worden niet beschikbaar gesteld aan derden. Het privacy reglement van Esdégé-Reigersdaal is van toepassing.
Visie Esdégé-Reigersdaal

Esdégé-Reigersdaal is een visie gestuurde organisatie.

Onze visie:
Alle mensen zijn gelijkwaardig, elk mens is uniek.

Daarom heeft iedereen recht op:

  • respect
  • ontplooiing
  • een volwaardige plaats in de samenleving
  • relaties met andere mensen
  • eigen keuze


Dit betekent dat wij:

  • het individu respecteren
  • inspelen op de mogelijkheden van het individu
  • ondersteuning bieden bij het maken van keuzes
  • uitgaan van het gewone en speciale voorzieningen treffen waar nodig
  • ondersteuning bieden bij het aangaan en behouden van relaties
  • gericht zijn op een volwaardige plaats voor het individu in de samenleving


Volwaardig burgerschap van mensen met een beperking vinden wij belangrijk. Daarom werken we mee aan normalisatie en integratie. Mensen krijgen bij ons de ruimte om passende ondersteuning te organiseren. Zoveel mogelijk beslissingen worden genomen in de omgeving van de cliënt, waar immers de ondersteuningsvragen worden geformuleerd. Van medewerkers verwachten we dat ze cliënten vanuit deze visie respectvol ondersteunen.

Totale Communicatie

Totale Communicatie is het ondersteunen en bevorderen van communicatie met diverse middelen zoals foto`s, pictogrammen, gebaren, verwijzers en geschreven taal. Totale Communicatie wordt vooral gebruikt bij mensen met een verstandelijke beperking, kinderen met spraak/taal moeilijkheden en bij mensen met afasie of dementie

Gentle Teaching

Gentle Teaching (McGee, 1992) is een methodiek die veel voorkomt bij het begeleiden van mensen met een verstandelijke beperking. De methodiek is gebaseerd op de Psychologie van wederzijdse afhankelijkheid. Hierbij gaat men ervan uit dat ieder mens de behoefte heeft zich verbonden te voelen met anderen in wederkerige en gelijkwaardige relaties. Bij Gentle Teaching is een veilige en liefdevolle relatie de basis voor de ontwikkeling van de cliënt.

De begrippen die bij Gentle Teaching centraal staan zijn:

  • We respecteren elkaar
  • We accepteren elkaar
  • We proberen elkaar te begrijpen
  • We waarderen elkaar
  • We geven elkaar zelfvertrouwen
  • We proberen elkaar vooruit te helpen
LACCS

Het LACCS-programma richt zich op de kwaliteit van leven van cliënten met EVMB. Binnen het programma wordt er aan de hand van vijf gebieden gekeken hoe goed het leven van de cliënt is. De vijf gebieden sluiten aan bij algemene menselijke behoeften. De gebieden zijn:

  • Lichamelijk welzijn
  • Alertheid
  • Contact
  • Communicatie
  • Stimulerende tijdsbesteding

Door bewust te kijken naar deze vijf gebieden en hoe ze voor een cliënt verbeterd kunnen worden, werken alle betrokken samen aan een goed leven voor de cliënt. Per gebied zijn er een aantal waarden geformuleerd die helpen om concreet te kijken naar de kwaliteit van het leven van de cliënt. De vijf LACCS-gebieden zijn allen even belangrijk.

Het LACCS-programma kenmerkt zich door een zeer cliëntgerichte ondersteuning. De vijf gebieden hebben een directe relatie met het dagelijks leven van de cliënt. Het zien van ontwikkelmogelijkheden, hoe klein dan ook, speelt binnen het LACCS-programma een belangrijke rol.

Meer info: